Yeni Koronavirüs mutasyonu hakkında bilinmesi gerekenler

İngiltere'de mutasyona uğrayan yeni koronavirüsün tespit edilmesiyle, ülkedeki kısıtlamalar artırıldı ve Türkiye’ninde içinde bulunduğu çok sayıda ülke İngiltere'den seyahatleri yasakladı. Peki, mutasyonlar hakkında neler biliniyor? Aşı mutasyonlu virüsü yok edebiliyor mu?

Değişime uğrayan yeni tür virüs ilk olarak Eylül ayında tespit edildi. Kasım ayında Londra'da tespit edilen vakaların dörtte birine yakını yeni tür virüsle bağlantılı. Bu oran, Aralık ortasında vakaların üçte ikisine yükseldi. İngiltere hükümetinin Sağlık Baş Danışmanı Prof. Dr. Chris Whitty yazılı açıklamasında 'yeni türün daha hızlı yayılabildiğini' söyledi. Ülkenin Başbakanı Boris Johnson, bu yeni türün daha ağır hastalığa yol açtığı ya da daha yüksek ölüm oranına sahip olduğunu gösteren herhangi bir bulgu da bulunmadığını belirtti.

NEDEN MUTASYON OLUYOR?

Koronavirüsün mutasyona uğrayan yeni türüyle ilgili üç kaygı verici faktör var:

Diğer virüs türlerinin hızla yerini alıyor

Virüsün önemli olan bölgelerini etkileyen mutasyonlar var

Bu mutasyonlardan bazılarının laboratuvar çalışmalarında virüsün hücreleri etkileme özelliğini artırdığı görüldü

Bütün bunlar bir araya geldiğinde virüsün önceki versiyonuna kıyasla daha hızlı yayılmasının önü açılıyor.

Uzmanlara göre ise mutasyonlar oldukça normal. Hatta mutasyonları değerlendiren bilim insanlarına göre, ilk başta Çin'in Wuhan şehrinde görülen virüsle şimdi dünyanın dört bir yanında görülen virüs aynı değil. Koronavirüsün mutasyona uğramış hali D614G, ilk olarak Avrupa'da Şubat ayında görülmüştü. Şimdi küresel koronavirüs vakalarında ağırlıklı olarak mutasyona uğrayan bu tür görülüyor.

Mutasyona uğrayan bir diğer tür de A222V. Bu da İspanya'da tatil yapanlarla bağlantılı olduğu belirtilen ve Avrupa'ya yayılan bir mutasyon. İngiliz hükümetine bağlı Yeni ve Gelişmekte Olan Solunum Virüsü Tehditleri Danışma Grubu (Nervtag) üyesi Dr. Müge Çevik, Sars-Cov-2 virüsünün şimdiye kadar 4000'den fazla mutasyonunun tespit edildiğini söyledi.  Guardian gazetesinin haberine göre Çevik, 'yalnızca birkaçının önemli mutasyonlar olduğunu' ifade etti.

AŞI MUTASYONLARA KARŞI ETKİLİ Mİ?

Mutasyonu inceleyen uzmanlar şimdilik koronavirüs aşılarının bu mutasyona karşı etkili olacağını öngörüyor. Başarı oranında başı çeken üç aşı, mevcut 'başak proteine' karşı bağışıklık geliştiriyor. Aşılar, virüsün farklı bölgelerini hedef alan bağışıklık sistemleri geliştiriyor. Dolayısıyla, protein yapısı mutasyona uğrasa bile, aşılar hala tesirli olabilir.

Cambridge Üniversitesi'nden Prof. Ravi Gupta ise başka mutasyonlar yaşanması durumunda virüsün de sistem içinde bir boşluktan faydalanabileceği ve kaygı verici gelişmeler olabileceği uyarısında bulunuyor. Almanya Sağlık Bakanı Jens Spahn, Avrupa Birliği uzmanlarının mevcut koronavirüs aşılarının İngiltere'de tespit edilen koronavirüsün yeni mutasyonuna karşı etkili olacağına inandıklarını söyledi.

Spahn, ZDF'ye verdiği demeçte özellikle ABD ve İngiltere'de uygulanmaya başlanan Pfizer-BioNTech aşısına atıfta bulunarak, şimdiye kadar sahip olunan bilgilere göre, mutasyona uğramış yeni türün mevcut aşılar üzerinde olumsuz bir etkisinin olmadığını söyledi.

Ayrıca uzmanlar, koronavirüsün yeni mutasyonu hakkında bilinenlerin henüz yetersiz olmasından dolayı, mevcut önlemlerin etkisine dair de net bir bilgi bulunmadığını ifade ediyor.

MUTASYON İNGİLTERE’DEN DÜNYAYA YAYILIR MI?

Hükümetin mutasyona uğrayan yeni koronavirüsün, eskisinden kat be kat daha bulaşıcı olduğunu açıklaması üzerine alarında Türkiye'nin de olduğu çok sayıda ülke Birleşik Krallık'la ulaşımı durdurdu. Fransa, Almanya, İtalya, Belçika, İrlanda, Avusturya, Romanya, İsviçre, Bulgaristan ve Hollanda tren, uçak ve gemi seferlerine geçici süre yasak getirdi. Çekya, İngiltere'den gelenler için daha katı karantina önlemleri uygulanacağını açıkladı.

İngiltere'nin Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, ülkelerin seyahat kısıtlamalarını "bu hükümetlerin kendi kararı olarak gördükleri" kaydedildi. Söz konusu seyahat yasakları, Avrupa Birliği'nin (AB) acil toplantısından çıkacak karara göre güncellenecek. AB, gelişmelerle ilgili nasıl hareket edeceklerini belirlemek üzere pazartesi saat 11.00'de olağanüstü toplanma kararına vardı.

Arupa ülkelerinin ardından diğer ülkeler de seyahat kısıtlamasına gitti. Şili, Kanada, Arjantın, İsrail, Suudi Arabistan, Kolombiya, El Salvador, Estonya, Litvanya, Letony, Moldova, Hong Kong, Hırvatistan, Fas ve Kuveyt gibi çok sayıda ülke de Birleşik Krallık kalkış veya varışlı seferleri en az 48 saatliğine askıya aldı.

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, Birleşik Krallık'tan Türkiye'ye uçuşlarda geçici durdurma kararı alındığını bildirmesinin ardından, halen yolda olan uçuşlar için tüm yolculara test yapılacağını ve karantina kurallarının uygulanacağını açıkladı