Türkiye Hava Görev Emri’nden çıkarıldı

Bilindiği üzere Türkiye sınır güvenliğini sağlamak ve Suriyeli sığınmacılar için güvenli yerleşim yerleri oluşturmak adına Suriye’nin kuzeyine kapsamlı bir askeri operasyon gerçekleştirmeyi gündemine almıştı. Türkiye’nin operasyon kararına karşın Trump belirlenen hedeflerden ABD askerlerini çekeceğini açıklamış ve Pentagon tarafından eleştirilmişti. Trump’un kararına direnen Pentagon Türkiye’nin Hava Görev Emri’nden çıkarıldığını açıkladı. Bu kararla Türkiye'nin işini zorlaştırmak amaçlanmıştır.

Türkiye Hava Görev Emri’nden çıkarıldı

Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, uzun süredir Suriye’de DAEŞ terör örgütüne karşı savaşan ve 2016 yılında bölgede kara ordusu olarak belirlenen YPG/PYD’ye eğitim veren ABD askerlerinin Suriye’den çekilmesi konusunda açıklamalar yapmaktaydı. Fakat Trump’un kararına ABD içerisinden tepkilerin gelmesi sürekli olarak çekilmenin ertelenmesine sebebiyet vermekteydi.

Bir müttefik olarak Türkiye’nin sınır endişelerini gideremeyen ABD, itirazlara rağmen PYD/YPG’yi silahlandırmayı sürdürmüş ve güvenli bölgenin oluşturulmasına uzun süre boyunca engel olmuştu. Yaşanan sıkıntılara ve gecikmelere rağmen Türkiye ile ABD, 7 Ağustos 2019 tarihinde ‘Barış Koridoru’ adında bire güvenli bölgenin oluşturulmasında mutabakata varmış ve Güvenli Bölge’nin tesisi için ABD ile birlikte koordine ve yönetim için Türkiye’de Müşterek Harekat Merkezinin en kısa zamanda kurulması kararlaştırılmıştı.

Müşterek Harekat Merkezinin kurulmasının ardından Türkiye ve ABD kara birlikleri ortak devriyelere başlamıştı. Yaşanan gelişmeler ve ABD’nin isteksiz ve yavaş davranması Türkiye’yi kendi yöntemleriyle hareket etmeye itmiş ve bir askeri operasyonun önünü açmıştı. Bu çerçevede Türkiye Suriye’nin Kuzeydoğusuna askeri operasyon gerçekleştirmeyi kararlaştırmıştı.

Türkiye’nin kapsamlı bir askeri operasyonu gündeme almasının ardından ABD Başkanı Donald Trump, bölgede görev yapan ABD askerlerinin geri çekileceğini fakat ABD’nin Türkiye’ye herhangi bir yardımı olmayacağını ve bölgede tutuklu bulunan DAEŞ’li teröristlerin Türkiye’nin sorumluluğuna bırakılacağına dair açıklamada bulundu. Trump’un almış olduğu karara Washington’daki birçok siyasetçi, düşünce kuruluşundan ve özellikle Pentagondan tepkiler yağdı.

İlk etapta Trump’un Suriye’den çekilme kararına ayak direyen Pentagon, Birleşik Hava Operasyonları Merkezi’nin Türkiye’yi Suriye’de Hava Görev Emri’nden çıkardığını açıkladı. Türkiye’ye keşif ve gözlem bilgilerinin verilmesinin durdurulmasını içeren bu kararla Türkiye’nin gerçekleştireceği operasyonda işini zorlaştırmak amaçlanmaktadır. Yaşanan bu gelişme gerçekleştirilecek operasyonda Türk Hava Kuvvetleri’nin manevra kabiliyeti üzerinde büyük bir etkiye sahiptir.

Yeni Şafak gazetesinde yayınlanan haberde Savunma Politikası Analisti Turan Oğuz’a yaşanan gelişmelerin ’Türk Hava Kuvvetleri’ne muhtemel etkilerine açıklık getirdi. Pentagon sözcüsü Carla Gleason’un "Türkiye, Hava Görev Emri'nden çıkarıldığından söz konusu bölgede koordinasyonsuz uçması neredeyse imkansız hale geliyor" sözlerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Oğuz, Pentagon tarafından yapılan açıklamanın 4 farklı kavramı (* Hava Görev Emri'nden çıkarılması. * Keşif gözlem verilerinin sağlanması durdurulması. * Hava sahasının kapatılıp katılmadığı. * Koordinasyon uçuşu.) olduğunu dile getirdi.

Amaç; operasyonda Türkiye’nin işini zorlaştırmak

Yeni Şafak gazetesinde açıklamalarda bulunan Turan Oğuz Pentagon’un almış olduğu karara dair, “İlk olarak Hava Görev Emri'nde uçakların hangi saatte, nerede ve hangi rota üzerinde bulunacağına dair bilgiler yer alıyor. Bunları vermeyecekler. Bildiğimiz üzere, koalisyon uçakları da bu bölgede uçuyor. Dolayısıyla biz bunları öğrenemeyeceğiz. İkinci olarak Pentagon'un 'koordinasyon olmadan uçmak neredeyse imkansız hale geliyor' açıklaması var. Bu Türkiye'nin işini çok zorlaştıracaktır. Çünkü uçağınız çıkıyor, uçtuğunuz alan içerisinde başka bir uçak da olabilir. Bunu bilmeden uçacağız. ABD aslında bununla Türkiye'nin işini zorlaştırmaya çalışıyor. Koordinasyon olmaması kaza-kırım ihtimalini arttırıyor. Elbette bu kaza olacak anlamına gelmiyor. Zaten dün SİHA'larımız Tel Abyad ve Ayn İsa arasında uçuş gerçekleştirdi. Bu koordinasyon olmadan da uçuş yapabildiğimizin anlamına geliyor. Ancak bu durum radar desteği, pilotların daha fazla tecrübeli olmasını ve çevresel farkındalık gerektirir. Çok dikkatli olarak uçuş yapabilirsiniz. Nitekim dün bunu gerçekleştirdik." açıklamasında bulundu.

Hava Görev Emri’nden çıkarılma kararı akıllara hava sahasının kapatılmasını getirdi. Pentagon sözcüsü Gleason tarafından yapılan açıklamada hava sahasının kapatılmadığına vurgu yapıldığını belirten Oğuz, "Suriye hava sahası üzerinde uçuş yaptık. Türkiye'nin uçmasını yasaklanması gibi bir durum söz konusu değil. Söylendiği gibi bu anlama gelmedi. Bu anlama gelmemesi için ABD'den de açıklamalar yapıldı. Sadece Türkiye'nin işini zorlaştırmaya çalışıyorlar" değerlendirmesinde bulundu.

Pentagon sözcüsü Gleason keşif gözlem verilerinin paylaşılmasının durdurulacağını da vurgulamıştı. Yani ABD bölgede üzerinde uçuşlar gerçekleştirerek ve karadan gözetleyerek elde edilen istihbarat verilerinin paylaşılmasını durdu. Bu karar ilişkin açıklamada bulunan Oğuz, “ABD'nin keşif, gözetleme ve istihbarat paylaşmamaları zafiyet doğurmayacak hatta tam tersine bu durum olumlu olabilir çünkü verecekleri istihbaratın doğru mu yoksa yanıltıcı mı olacağı konusunda soru işaretleri oluyordu. Biz kendi istihbaratımızı topluyoruz. Bunun için uydularımız, insanlı ve insansız hava araçlarımız Suriye üzerinde keşif, gözlem ve istihbarat görevlerini yerine getiriyorlar. Ayrıca MİT ve TSK da çok başarılı bir şekilde sahada istihbarat topluyor.” ifadelerini kullandı.