TL'yi rahatsız eden belirsizlikler

Türkiye 31 Mart’ta yerel seçimler için sandığa gitti, seçimin sonuçları hala bitmedi. Bitmeyecek gibi de gözüküyor… Siyasi gerginlik bu süreçte azalacağı yere arttı.  Enflasyondan korunmak için yurtiçi yerleşikler döviz almaya başladı. Hazine ve kamu kuruluşları ihaleleri dövizle yapmaya.

TL'yi rahatsız eden belirsizlikler

Bütün bunlar olurken Merkez Bankası’ndan faiz indirim kararı geldi. Yabancılar yanlış bir yerden döviz rezervlerini tartışmaya açıyor. Her şey TL’ nin aleyhine işliyor ama yine de iyi direniyor. Öyle ki TL’ nin seçim sonrası kaybı yüzde 5.1 ile sınırlı kaldı. 

TL’ye bu süre zarfında en büyük darbe enflasyonun artmasından geldi. Bütün mal ve hizmetlerin fiyatı artarken, dövizin fiyatı da paralel hareket ediyor. TL üzerinde petrol fiyatlarındaki yüksek seyir, ABD ile ilişkiler etkili olurken, İstanbul seçimlerindeki belirsizlik de büyük çapta etkili olmakta.

Şu anda hem şirketler hem de bireyler tasarruflarının yaklaşık yarısını dövizde tutarak enflasyondan korunurken aynı zamanda yerli parayı da zayıflatmış oluyorlar. Uzmanlara göre tasarruf sahiplerinin TL ile tasarruf etmelerinde sorunu yok ama bunun reel getirisi ya düşük ya da negatif.  Mevduat faizlerinin reel getirileri mevcut enflasyon rakamlarının  altında kalıyor. TCMB’nin politika faizi yüzde 24’e sabitlendi  ancak mevduatta bu orana hiçbir vadede yaklaşılamıyor. TL’ye düşük faiz veren sistem de ikinci zararı getirmiş oluyor.

PPK açıklaması öncesinde 5.89 seviyesinde olan dolar/TL 12 Ekim’den bu yana gördüğü en yüksek gün içi seviye olan 6.24’e kadar yükseldi. Bu seviye itibarıyla TL’nin dolar karşısında yıl başından bu yana değer kaybı yüzde 11.5’e ulaştı.

 Kurun rahatlaması zor görünüyor

Dolar/TL, hafta başından bu yana sıkıştığı 5.90 - 6.20 arasındaki dar banttaki hareketini sürdürüyor. TCMB PPK toplantısından sonra kur 5.95 üzerine çıkmıştı.

Dolar kuru, Merkez Bankası'nın Para Politikası Kurulu'nun faizleri sabit tutmasına rağmen ek sıkılaştırma ifadesini çıkarmasıyla 5.85 üzerine yükselmişti. Başkan Murat Çetinkaya'nın Enflasyon Raporu sunumunda çıkarılan ifade yerine konan cümlenin gerekirse 'döngüsel sıkılaştırma' anlamına gelebileceğini söylemesine rağmen kurda geri bir hareket olmadı.

Gözler enflasyon raporunda 

Merkez Bankası politika faizini beklentiler dahilinde yüzde 24’te sabit tuttu. İhtiyaç olması durumunda  ek sıkılaştırma yapılabileceğine yönelik söylemi kaldırmak başta olmak üzere PPK metninde yaptığı değişikliklerle sıkı politika söylemini yumuşattı. Bu yumuşamaya karşın ekonomistler enflasyonda ve TL’de faizde bir indirim yapılabilecek iyimserliği görmüyor.

Piyasadaki beklentinin TCMB’nin yumuşayan söylemi ile benzerlik göstermemesi ise TL ve TL cinsi yatırım araçlarında sert değer kayıplarını beraberinde getirdi. Bir bankacı “TCMB’nin metinden bu ifadeyi çıkarması önümüzdeki dönemde TL’ de baskının süreceği anlamına geliyor ki dolar/TL’de hedef 6.20 seviyesi” dedi. Bankacılar kurun her gün yukarı hareketini sürdürdüğünü belirtirken, mevcut riskler devam ettikçe yükselişin önümüzdeki dönemde de sürmesini bekliyor.

TL’yi zorlayan başlıklar

TL’yi son dönemde baskılayan ana unsurlar olarak; YSK tarafından değerlendirilen AK Parti’nin İstanbul seçiminin tekrarlanması talebi, ABD’nin İran’dan petrol ithalatına tanıdığı muafiyetleri sona erdirecek olması, S-400 ve F-35 konuları nedeniyle ABD ile yaşanan gerginlik, TCMB’nin rezervlerine ilişkin endişeler öne çıkıyor. Bankacılar MB rezervlerinde düşüş yaşanmasını “izaha muhtaç” olarak özetliyorlar ve sürece ilişkin MB’den bilgilendirme beklemeye devam ediyorlar.

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’dan petrol ithal eden ülkelere yönelik yaptırım muafiyetlerini  süreleri dolduktan sonra yenilememe kararı alması piyasalarda endişe unsuru. Zira aralarında Türkiye’nin de bulunduğu ülkeler ithalatı kısa süre içinde durdurmamaları halinde yaptırımlarla karşı karşıya kalacaklar. Bu gelişmeler petrol fiyatlarında da yükseliş neden olurken, Türkiye gibi petrol ihracatçısı ülkeleri de olumsuz etkiliyor.

Öte yandan dolarda değerlenme eğilimi de devam ediyor. Dolar, güçlü ABD sermaye malları siparişleri verisinin desteğiyle başlıca para birimleri karşısında iki yılın zirvesine yakın seyrederken, günün ilerleyen saatlerinde açıklanacak ABD ilk çeyrek GSYH verisi iyimserliği artırabilir.