Küresel çapta dijital diriliş: Siber vatan

Covid-19 ile birlikte toplumların dijital hayata geçişi hız kazandı ve Türkiye bu sürecin gerisinde kalmamak için “siber vatan” tanımlamasıyla yol haritasını hazırlamaya başladı. Peki, siber vatan ne demek? Ehliyet, banka kartı ve dijital imza gibi birçok konunun yeni çipli kimlik kartlarında toplanacak olması ne anlam ifade ediyor?

Covid-19 pandemisinin kısa süre içinde küresel bir salgına dönüşmesiyle, toplumların dijital ortama ilgisi bir hayli arttı ve dijitalleşme çağına geçiş hız kazandı. Analistlerin uzun yıllardır söz ettiği, dijital devrime devletlerde kayıtsız kalamadı. Dünyanın yeniden dizayn edileceğini her fırsatta dile getiren analistlerin öngörüleri üzerine birçok ülke gibi Türkiye’de gözünü dijital gelişmelere çevirdi.

Geçtiğimiz günlerde AK Parti Tanıtım ve Medya Başkanı Mahir Ünal’ın  medyadaki dijital dönüşümle ilgili hazırladığı 94 sayfalık bir raporda ‘siber vatan’ vurgusu yapıldı. Medyaya yansıyan raporda, Z kuşağından, siber dünyadan ve özellikle sosyal mecralara yönelik bir eylem planından söz ediliyor.

Peki önümüzdeki günlerde televizyon ekranlarında sıklıkla tartışılacak olan siber vatan kavramı, ne anlam ifade ediyor? Ehliyet, banka kartı, sgk, dijital imza gibi birçok konunun yeni çiplik kimlik kartlarında tek bir yerde toplanacak olması ve hükümetin siber vatan raporunun gündeme gelmesi konuları birbiriyle ilişkili mi?

SİBER DÜNYADA DEVLET EGEMENLİĞİ

Siber vatan; Türkiye’nin yapay zeka, semantik teknolojiler, blockchain, algoritma ve diğer teknolojiler açısından bir hayli önemli. Ayrıca ana vatan-mavi vatan, hava-uzay, her türlü veri ve içeriklerimiz, enerji-sağlık-gıda altyapımız, sosyal mecralar gibi tüm alanların kapsama alanına giriyor. Tüm bunların yanı sıra 2023’te oy kullanacak olan Z kuşağının sosyal medya faliyetlerinin takibiyle, özellikle yurt içi yurt dışı dezenformasyonların önüne geçmek amaçlanıyor.

Güvenlik ve Strateji Uzmanı olarak tanınan Hüseyin Bayazıt’a göre, yakın gelecekte 5’inci Nesil Savaş daha da görünür hale gelecek ve yoğunlaşarak artacak. Geleceğin savaşları akıllarda icra edilecek ve muharebe sahası olan siber vatanı koruma gerekliliğinin önemini artacak.

2021’DE ÇİPLİ KİMLİK KARTLARI GELİYOR

İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, geçtiğimiz günlerde yapmış olduğu bir açıklamasında, çipli yeni kimlik kartlarının çıkacağından ve bu kartların ehliyet ve banka kartlarımızla birleştirileceğinden bahsetti. Ayrıca 2021 yılında pilot uygulamanın başlayabileceği müjdeleyen Soylu, bu teknolojiyle kişilerin tüm bilgilerinin tek kartta ve tek bir merkezde toplanacağını söyledi.

Elektronik imzamınızın da kimlik kartımıza yükleneceğini belirten Soylu, ‘’Bankaya, notere, hastanelere, kendinizi tanıtmak istediğiniz her yerde baş parmağınızı bir elektronik kimlik doğrulama sistemine koyuyorsunuz, diyor ki ‘Siz Süleyman Soylu’sunuz, resminiz bu. Dünyada böyle uygulama yapan ülke sayısı yok denecek kadar az’’ ifadelerini kullandı.

İNSANLAR ÜZERİNDEKİ KONTROL ARTTIRILACAK MI?

Hazırlanan yeni rapor ile birlikte çipli kimlik açıklamaları birlikte değerlendirildiğinde, gelişen teknolojiyle her geçen gün daha fazla ‘gözetim toplumu’ içine hapis olduğumuzu görebiliyoruz. Resmi otoriteler daha sağlıklı kamu hizmetleri sunmak, suçlularla mücadele etmek, vergi toplamak gibi, nedenlerle düzenli olarak sıradan insanlar hakkında bilgi topluyor.

Hatta zaman zaman, internete bile kimlik numaralarımız ile bağlanabileceğimiz konuşuluyor. Gelişen teknolojinin istenilen bilgiye hızlı ve basit olarak ulaşmayı sağlaması, bireylerin kendilerinin gözetlenmesini de arttıran bir faktör olarak karşımıza çıkıyor. Son olarak önümüzdeki günlerde bireylerin güvenlik kaygıları, siber vatan gibi yeni egemenlik alanlarının tartışılması ve bunlarla ilgili hukuki alt yapıların hazırlanmasına ilişkin gelişmelerin yaşanması öngörülüyor.