ABD ve İngiltere'nin yaptırım kararı Rus ekonomisini bitirebilir mi?

ABD’nin Rusya’dan ithal edilen petrol, doğalgaz ve kömürü yasaklamasıyla derecelendirme kurumlarından Moskova’nın devlet borçlarında temerrüde düşebileceği uyarısı geldi. Rusya Devlet Başkanı Putin ise uluslararası yaptırımlara karşılık olarak ihraç edilen ürünlerde kısıtlama yapılacağını açıkladı.

Dünyanın önde gelen derecelendirme kuruluşlarından Fitch, Rusya’ya yönelik yaptırımlar sonucu ülke borçlarının yakında temerrüde düşebileceği konusunda uyardı. Geçtiğimiz günlerde de Rusya’yı yatırım statüsünden düşürerek ülkenin kredibilitesini en alt seviyeye düşürdü.

Fitch yetkililerinin açıklamasında, "Yaptırımların daha da artırılması ve enerji ticaretini sınırlayabilecek öneriler, Rusya'nın devlet borç yükümlülüklerini seçici olarak ödememesini içeren bir politika yanıtı olasılığını artırıyor" ifadelerine yer verildi.

Rusya devlet borçlarını ödeyemezse, 1917 Bolşevik Devrimi’nin ardından ülkenin devlet tahvillerindeki ilk büyük temerrüt gerçeklemiş olacak. Rusya Maliye Bakanlığı, yatırımcılara devlet borçlarının ödenmeye devam edeceğini söylese de enerji sektörüne uygulanan uluslararası yaptırımların söz konusu ödemeleri sınırlayabileceğine işaret etti.

Moody's Investors Service ve S&P de Rusya’nın yatırım statüsünü düşürdü ve temerrüt riskine karşı uyarıda bulundu.

BIDEN HÜKÜMETİ BEKLENEN YAPTIRIM KARARINI ALDI

Fitch tarafından yapılan açıklama, ABD’nin Rus petrol, doğalgaz ve kömürüne yaptırım kararının ardından geldi. Rusya’dan petrol ve doğalgaz ithalatının yasaklandığını açıklayan ABD Başkanı Joe Biden, “Rusya ekonomisinin ana arterini” hedef aldığını söyledi.

Kararın müttefiklerle “yakın istişare içinde” alındığını belirten Biden, “Bu, Rus petrolünün artık ABD limanlarında kabul edilmeyeceği ve Amerikan halkının Putin'e güçlü bir darbe daha vuracağı anlamına geliyor” dedi.

İngiltere de 2022’nin sonuna kadar Rus petrol ithalatını aşamalı olarak durduracağını bildirdi. ABD ve İngiltere’nin yanı sıra Avrupa Birliği de Rus gazına olan bağımlılığını sona erdireceğini açıkladı.

ABD petrol ve rafine ürün ithalatının yaklaşık yüzde 8'i, İngiltere'nin petrol ithalatının ise yaklaşık yüzde 6'sı Rusya’dan karşılanıyor. Bununla birlikte AB, Rus enerjisine çok daha bağımlı olduğu için blok tarafından yaptırım kararı açıklanamadı.

Rusya’ya uygulanan uluslararası yaptırımlar ile ruble de rekor seviyede düştü. Rusya Merkez Bankası, şubat ayında rublenin değerinin daha fazla düşmesini önlemek için faiz oranını iki katından fazla artırarak yüzde 20’ye çıkardı.

Yaptırımlar Rusya ekonomisini hedef alsa da petrol ve doğalgazın küresel piyasalardaki değeri de yükseliş gösteriyor. ABD ve İngiltere'de petrol fiyatları rekor seviyelere çıktı ve uzmanlar daha da yükselebilecekleri konusunda uyarıyor.

ABD, Rus petrolünün yerine alternatifler ararken Venezuela ile iş birliğine gidiyor. Venezuela petrol şirketlerini temsil eden derneğin başkanı Reinaldo Quintero, üretim seviyelerini potansiyel olarak günde 400 bin varil artırabileceklerini söyledi. Quintero, "Şu anda sahip olduğumuz altyapı ile günde 1,2 milyon varile ulaşabileceğimizi düşünüyorum. Böylece Kuzey Amerika pazarındaki ihtiyacın bir kısmını karşılayabileceğiz" dedi.

PUTİN’DEN YAPTIRIMLARA KARŞILIK

Moskova, Batı yaptırımlarının etkilerini hafifletmeye çalışıyor. Rusya borsasındaki işlemler çarşamba günü kısmen askıya alınacak ve döviz hesabı olan kişilerin ne kadar para çekebileceği konusunda sınırlama getirilecek.

Diğer yandan Rusya’dan çekilen şirketlere Starbucks, l’Oreal, Coca-Cola ve Pepsi de eklendi. Demir perdenin kalkmasının ardından Rusya’da ilk şubesini açan ve Batı ile yeni bir ilişkiyi sembolize eden McDonalds da ülkeden çekilen şirketler arasına girdi.

Uluslararası yaptırımlara karşılık olarak Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin de bazı ürün ve hammaddelerin ihracatını yasaklamaya hazırlanıyor. 31 Aralık 2022 tarihine kadar yasaklanacak ürünlerin belirlenmesi talimatını veren Putin, bu kararlardan etkilenecek olan yabancı devletlerin listesini de istedi.