Orta Doğu petrolü Avrupa'ya yetecek mi?

Avrupa'nın Rusya'ya uygulanan yaptırımlar kapsamında gaz alımını tamamen durdurması tedirginlik yarattı. Uzmanlar, Orta Doğu gazının Avrupa'ya yetmeyeceği görüşünde.

Kanada, Fransa, İtalya, Almanya, ABD, İngiltere ve Japonya'dan oluşan G7 ülkelerinin Avrupa'dan gaz alımını tamamen durdurma kararı aldıkları açıklanmıştı. Rusya'dan gaz alımının oluşturacağı açığı kapatmak üzere harekete geçen Orta Doğu ülkeleri anlaşmalarına yenilerini eklerken uzmanlar, açığın kapatılması için yeterli olup olmayacağı tereddütlerini dile getirdi.

Nadeen Ebrahim'in CNN'de yer alan haberine göre, Batılı devletler, Rusya'yı Ukrayna'yı işgalinin ardından uyguladığı yaptırımlarına her gün yenisini eklemesine rağmen Avrupa Birliği, Moskova'nın ana gelir kaynağı olan petrol ve gaz ithalatını kendi ekonomilerine zarar vermemek için henüz durdurmadı.

Uluslararası Enerji Ajansı'na göre, Rusya petrolüne yönelik olası bir AB yasağı, günde 2,2 milyon varil (bpd) ham petrol ve 1,2 milyon varil petrol ürünü açığına yol açabilir.

Orta Doğu ülkeleri dünyanın kanıtlanmış petrol rezervlerinin neredeyse yarısına ve yedek üretim kapasitesinin çoğuna sahipken, altyapı yatırımlarının eksikliği, çatışmalar, siyasi ittifaklar ve yaptırımlar nedeniyle Avrupa'nın beklentisini karşılamakta yetersiz kalabilir. 

Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin kontrolündeki Energy Intelligence baş OPEC muhabiri Amena Bakr, OPEC'in hazır bulunan yedek kapasitesinde aslan payına iki ülkenin yaklaşık 2.5 milyon varil/gün ile sahip olduğunu vurguluyor. 

Londra'daki CMarkits'in CEO'su ve petrol araştırma başkanı Yousef Alshammari, teoride Irak'ın günde fazladan 660 bin varil pompalayabileceğini söyledi. Hâlihazırda günde yaklaşık 4,34 milyon varil üretim yapan ve maksimum 5 milyon üretim kapasitesine sahip olan ülkede mezhepsel bölünmeler ve siyasi istikrarsızlık 'güvensizlik' anlamına geliyor. 

Libya'da petrol sahaları, devam eden siyasi gerilimler nedeniyle düzenli kesintilere maruz kalıyor. Ulusal Petrol Şirketi (NOC), ülkenin ana petrol sahalarının ve ihracat terminallerinin hükümet karşıtı gruplar tarafından engellenmesinden dolayı günde 550 bin varilden fazla kayıp veriyor. 

İran, Orta Doğu ülkelerine nazaran en fazla üretim yapılan ve doğrudan Avrupa'ya aktarımı sağlanabilecek ülke olarak konumlansa da ABD yaptırımları en büyük açmazlardan birisi. 

ABD yaptırımlarının kaldırılması durumunda ülkenin günde 1,2 milyon varile kadar üretim yapılması mümkün. 

Orta Doğu dışında Nijerya ve Venezüela da petrol arayışında listeye alınan ülkeler arasında. Fakat ülkelerin içerisindeki silahlı gruplar hem üretim hem de Avrupa için risk unsuru.