Netanyahu’ya tepkiler artıyor

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 17 Eylül’de yapılacak olan erken seçim öncesinde bir basın toplantısı düzenlemiş ve seçilmesi halinde kısa süre içerisinde Batı Şeria’da bulunan Ürdün Vadisi’ni İsrail’e ilhak edeceğini açıklamıştı. Kısa süre içinde birçok ülke ve uluslararası kurumlardan Netanyahu’ya tepki yağdı. 

Netanyahu’ya tepkiler artıyor

İsrail Başbakanı Netanyahu 17 Eylül seçimleri öncesinde, seçimleri kazanması halinde Batı Şeria’daki Ürdün Vadisi’ni İsrail’e ilhak etme vaadinde bulundu. Netanyahu 9 Nisan genel seçimleri öncesinde de aynı vaadi dile getirmişti. Bu vaatlerinin ardından ABD’nin İsrail Büyükelçisi David Friedman da Netanyahu’ya destek vererek, İsrail’in Batı Şeria’daki bazı bölgeleri ilhak etmeye hakkı var açıklamasını yapmıştı. 1967 yılında İsrail tarafından işgal edilen Batı Şeria’da, yaklaşık olarak 250 yasa dışı Yahudi yerleşim yeri bulunurken 400 bini aşkın Yahudi ise buralarda hayatını sürdürüyor. Netanyahu’nun ilhak vaadini tekrarlaması ise uluslararası anlamda tepkileri beraberinde getirdi. 

 Dünyadan tepki yağdı

İran Dışişleri Bakanlığı Binyamin Netanyahu’nun Batı Şeria’daki Ürdün Vadisi’ni ilhak etme vaadine sert tepki gösterdi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Abbas Musevi, yaptığı yazılı açıklamada, İran’ın söz konusu açıklamaları kınadığını belirtti ve bazı Arap ülkelerini İsrail ile ortak hareket etmekle suçladı. İsrail ile birlikte hareket etmenin bu gibi açıklamaların önünü açtığını ve fırsat tanıdığını aktaran Musevi, Netanyahu’nun iktidarda kalabilmek için bu söylemlerde bulunduğunu savundu. Netanyahu iktidarını sürdürmek için bir gün İran’a suçlamalar yönelttiğini başka bir gün de Filistin’in kalan bölgelerini işgal etme vaadinde bulunduğunu söyleyen Musavi, İslam ülkeleri topluluğunun destekleneceğini belirtti. 

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu Netanyahu’nun ilhak vaadine sosyal medya hesabı üzerinden cevap verdi. Çavuşoğlu, “Seçim öncesi her türlü yasa dışı, hukuksuz ve saldırgan mesajları vermeye devam eden. Netanyahu’nun seçim vaadi ırkçı bir Apartheid devleti” açıklamalarını yaptı. Konuşmalarının devamında ise, “Filistinli kardeşlerimizin hak ve hukukunu sonuna kadar savunacağız” ifadelerini kullandı. 

Bir diğer tepki de Rusya Dışişleri Bakanlığı’ndan geldi. Yapılan açıklamada, “İsrail’in bölgedeki gerginliğin artmasına ve Arap komşuları ile barışın sağlanması ile ilgili umutların baltalanmasına neden olacak planlarına yönelik endişelerimizi paylaşıyoruz” ifadeleri kulanılırken, Netanyahu’nun verdiği vaadin Arap dünyası tarafından olumsuz karşılandığı vurgulandı. 

Birleşmiş Milletler Genel Sekreter Sözcüsü Stephane Dujarric konu ile ilgili yazılı açıklama yaparak Netanyahu’ya tepki gösterdi. Yazılı açıklamada, “Bu tür adımlar ciddi bir uluslararası hukuk ihlali teşkil ettiği gibi müzakereleri ve bölgesel barışı yeniden canlandırma potansiyeline de zarar veriyor ve iki devletli çözümün uygulanabilirliği ciddi şekilde baltalıyor” ifadelerine yer verildi.

Ürdün Dışişleri Bakanlığı ise gerginliği artırmama uyarısında bulundu. Konu ile ilgili açıklama yapan Ürdün Dışişleri Bakanı Eymen es-Safedi, “Gerginliğin tehlikeli bir şekilde tırmandırılması, barış sürecinin üzerine inşa edildiği temelleri sarsıyor ve tüm bölgeyi şiddete ve çatışmaya itiyor” şeklinde konuştu. 

Hamas Sözcüsü Fevzi Berhum, “Netanyahu’nun Batı Şeria ve Ürdün Vadisi’ndeki yerleşimleri ilhak etme yönündeki açıklamaları gerçekleri değiştirmeyecek, halkımızın işgal ve işgalin planlarıyla mücadele için gösterdiği direnişi durduramayacaktır” ifadeleri ile tepkisini gösterirken, Filistin Kurtuluş Örgütü(FKÖ) Yürütme Konseyi Genel Sekreteri Saib Ureykat ise, “Eğer ilhak olursa Netanyahu önümüzdeki 100 yıl boyunca barış ihtimalini toprağa gömmeyi başarmış olacak. İsrailliler, uluslarası toplum, bu deliliği durdurmalıdır. İlhak, savaş suçudur. Irkçılığın, şiddetin, aşırıcılığın ve kan dökülmesinin kutsanması demektir” şeklinde konuşarak İsrail’i uyardı. 

Netanyahu neyi amaçlıyor?

Netanyahu’nun sık sık birtakım suçlamalar ile karşılaştığı ve başının derde girdiği uluslararası camia tarafından yakından biliniyor. Özellikle Filistin, Hizbullah ve İran gibi dış politika meselelerine yoğunlaşan Netanyahu’nun, İsrail milletini etkilemeye çalıştığı tahmin ediliyor. Güvenlik ve ilhak gibi konulara değinerek halktan oy almaya çalışan Netanyahu’nun, iç politikada yaşanan krizler ve olaylar hakkında açıklamalarda bulunmaması dikkat çekiyor. ABD’de Trump’ın Başkan olması ile birlikte ikili ilişkileri daha da geliştiren Netanyahu, ABD’yi de arkasına alarak ilhak vaadini gerçekleştirmeye çalışması bekleniyor. Bu durum karşısında Filistin Kurtuluş Örgütü, Hamas, Hizbullah gibi oluşumların ne gibi tepki vereceği ise bilinmiyor.