İran ekonomisinin arka kapısı: Kripto paralar

Uluslararası alanda yaptırımlara maruz kalan İran, kripto para kullanım oranlarıyla dikkat çekiyor. ABD, İran'a yönelik yaptırımlarını genişletirken, İran'ın bu yaptırımların etrafından dolaşmak için kripto para birimlerini kullanımını ise her geçen gün artırıyor.

İran hükümeti uzun zamandır uluslararası ticareti desteklemek için kripto para birimlerini kullanmaya yöneldi. 

Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani yönetiminde, Temmuz 2018'de ulusal bir kripto para birimi piyasaya sürme niyetini açıklandı. Bir ay sonra ise İran basını tarafından bu ulusal kripto para biriminin özelliklerine dikkat çekildi. Ayrıca bu kripto para biriminin, İran'ın para birimi olan Riyal tarafından destekleneceği belirtildi.

112

ABD eski Başkanı Donald Trump, İran ile olan nükleer anlaşmasından 2018'de tek taraflı olarak çekilmişti. Ardından gelen ABD'nin İran'a yönelik yaptırımlarından bu yana, kripto paralar İslam Cumhuriyeti'nde popülaritesini artırdı. 2015 nükleer anlaşması sırasında 32 bin dolardan işlem gören İran Riyali, bugünlerde yaklaşık 240 bin dolar oldu. İran için kripto para birimleri ile yapılan anonim işlemler, bireylerin ve şirketlerin ekonomiyi felce uğratan yaptırımları atlatmasının kaçınılmaz yolu.  İran, dünyadaki en fazla Bitcoin madencilik kapasitesine sahip ilk 10 ülke arasında.

212

Tahranlı kripto para uzmanı Ziya Sadr, "İranlılar böylesine sınırsız bir ağın değerini diğerlerinden çok daha fazla anlıyor çünkü herhangi bir küresel ödeme ağına erişemiyoruz. Bitcoin burada parlıyor” dedi. Ancak İran yönetiminin bu konudaki görüşleri kafa karıştırıyor. Son dönemde Bitcoin madenciliğinin yapıldığı birçok merkeze polis baskınları düzenlendi. Kripto para danışmanı Omid Alavi, "Bu hamleler ülkeye zarar veriyor. Birçok komşu ülke yabancı yatırımcıları çekiyor" açıklaması yaptı.

Telekomünikasyon ve Enformasyon Bakan Yardımcısı Amir Nazemi, İran'a yönelik petrol yaptırımlarının, kripto paraların yardımıyla aşılabileceğini belirtti. Öte yandan hükümet, yurtdışına ne kadar para gönderileceğini, kara para aklanmasını, uyuşturucu satışlarını ve internet suçlarını kontrol edememekten endişe duyuyor. 2019 yılında Bitcoin kullanan bin 650 İranlı ile yapılan bir anket, katılımcıların yüzde 25'inin kripto para birimiyle çalışarak, ayda 500 ila 3 bin dolar kazandığını gösterdi. İran hükümeti, madenciliği ekonomik bir sektör olarak kabul etmiş görünüyor. Öte yandan İran'da Ekonomi ve Maliye Bakanlığı, İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı, Sanayi Bakanlığı, Madencilik ve Ticaret Bakanlığı ve Enerji Bakanlığı kripto para madenciliğini resmen tanıyan kurumlar arasında yer alıyor.

412