BM'den tartışmalı rapor! İdlib'de yaşananlar doğru değerlendirildi mi?

Suriye'nin İdlib kentinde yaşanan olayların ardından Birleşmiş Milletler (BM) rapor yayınladı. Raporda, Suriye Hükümeti, Rusya, İran ve HTŞ'nn savaş suçu işlediği belirtildi. Tartışmalara neden olan raporda, YPG/YPJ'ye yardım eden Batılı ülkelere, yerel terör örgütlerine silah yardımı yapan ülkelere değinilmedi.

BM Uluslararası Bağımsız Suriye Araştırma Komisyonu, araştırmacıları Salı günü yayımladıkları raporda, Suriye’nin İdlib kentinde Suriye, Rusya ve HTŞ’nin ‘savaş suçu’ işlediğini duyurdu. Kasım 2019-Haziran 2020 arası dönemi kapsayan, uçuş bilgileri ve görgü tanıklarının ifadelerine dayanarak hazırlanan raporu hazırlayan heyet Tahrir el-Şam'ı da sivil bölgeleri "meşru askeri bir amaç gözetmeden" hedef almakla suçladı.

BM’nin raporunda Suriye hükümeti yanlısı güçlerin, mart ayında Türkiye ile anlaşmaya vardıkları ateşkes öncesinde "ayrım gözetmeden" İdlib'i bombalayarak yüzlerce sivilin ölümüne ve neredeyse 1 milyon sivilin yerlerinden olmasına yol açtığına yer verilirken, bu durumun insanlığa karşı işlenmiş suçlar kapsamına girebileceği vurgulandı.

Raporda ayrıca, İdlib'i kontrol eden ve El Kaide'nin Suriye'deki eski kolu olan grupların kurduğu Heyet Tahrir el-Şam (HTŞ) da hükümet kontrolündeki alanları "ayrım gözetmeden" topçu ateşine tutmak ve kendilerine karşı çıkan sivilleri öldürmekle suçlandı.

Raporda yer alan detaya göre, eskiden El Kaide'ye bağlı olan Nusra Cephesi militanlarının kurduğu HTŞ'nin savaşçıları, gözaltındakileri işkenceden geçirdi ve öldürdü.

BBC Türkçe’de yer alan habere göre, raporda Suriye'nin kuzeybatısında gerçekleştirilen ve 47'si Rusya destekli Suriye hükümetine mâl edilen toplamda 52 "sembolik saldırı" incelendi. İki saldırıda, Rus savaş uçaklarının tek başlarına rol oynadıkları kaydedildi.

Bunlardan birinin 5 Mart'ta yerlerinden olmuş insanların barındığı Marat Misrin yakınlarındaki tavuk çiftliğine düzenlenen saldırı, diğerinin de 29 Haziran'da silahlı muhaliflerin elindeki Ariha kentindeki bir hastane yakınlarına düzenlenen 3 saldırı olduğu belirtildi.

Raporda, "Komisyonun hükümet yanlısı güçlerin tıbbi personel ve tesislere bilinçli olarak hava saldırısında bulunarak savaş suçu işlediklerine inanmak için makul dayanakları var" deniyor.

Komisyon üyesi Karen Koning AbuZayd, "Mülakat yaptığımız kadınlar, erkekler ve çocuklar bombalanmak ya da yaygın insan hakları ihlâllerinin olduğu HTŞ'nin kontrolü altındaki bölgelerin daha da derinliklerine kaçmak arasındaki korkunç seçimle karşı karşıya kaldılar" dedi.

AbuZayd, "HTŞ üyelerinin eylemleri savaş suçu anlamına geliyor" ifadelerini kullandı.