Hürjet 2022’de göklerde

Birkaç yıldır üzerinde çalışılan, Türkiye'nin ilk süpersonik ‘’Jet Eğitim ve Hafif Taarruz Uçağı’’ Hürjet’in en kritik aşaması olan ön tasarım ve gözden geçirme süreci sona erdi. 2020’de tasarımının tamamlanması hedeflenen Hürjet'in, 2021'de prototipinin hangardan çıkarılması ve 2022 yazında ilk uçuşa hazır hale getirilmesi hedefleniyor.

Hürjet 2022’de göklerde

Türkiye’nin ilk süpersonik eğitim uçağı

Yerli ve milli savunma sanayinin önemi her geçen gün daha da iyi anlaşılıyor. Hali hazırda devam eden ambargolar ve ticaret savaşları milli savunma sanayinin bir milli güvenlik meselesi olduğunu ortaya koyuyor.  Özellikle son 25 yılda atılan atılımlarla birlikte Türk savunma sanayi dışa bağımlılığını yüzde 30 oranında aşağıya çekmiş durumda. Bu bağlamda Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı koordinasyonunda, Türk Havacılık Uzay Sanayii (TUSAŞ) tarafından Ağustos 2017'de Türk Hava Kuvvetleri ve uluslararası pazarın kısa dönemdeki ihtiyaçları hedef alınarak başlatılan Jet Eğitim ve Hafif Taarruz Uçağı (Hürjet) Projesi'nde yoğun bir çalışma yürütülüyor.

Uzun süredir çalışmaları süren eğitim ve yakın hava destek uçağı olarak tasarlanan projenin en kritik aşaması olarak belirlenen ‘’Ön Tasarım ve Gözden Geçirme’’ (Preliminary Design Review/PDR) aşaması başarıyla tamamlandı. Ön tasarım ve gözden geçirme aşamasını başarıyla tamamlayan uçak, bu aşamada Uçuş Bilimleri, Uçak Yapısı, Uçak Sistemleri, Aviyonik ve Elektrik Sistemleri olmak üzere 4 ana uzmanlık alanında değerlendirmeye tabi tutuldu ve onaylandı. En kritik aşamasını başarıyla tamamlanan Hürjet’in, 2020 yazında tasarımının tamamlanması, 2021 yılının Aralık ayında prototipinin hangardan çıkarılması ve 2022 yazında ilk uçuşa hazır hale getirilmesi hedefleniyor.

Farklı görevleri yerine getirecek

Savunma sanayii bakımından her geçen gün gelişmekte olan ve ilk süpersonik eğitim uçağını hayata geçirmeye hazırlanan Türkiye söz konusu proje ile adından sıklıkla söz ettiriyor. Herkesin merak ettiği Hürjet Projesi, Jet Tekamül Eğitimi kapsamında kullanılan T-38 uçakları ile Akrotim gösterilerinde kullanılan F-5 uçaklarının yerine Türk Hava Kuvvetleri envanterine dahil edilmek üzere başlatıldı. Hürjet’in bu özelliklerinin yanı sıra hizmet süresi 20 yılı aşkın jet eğitim uçaklarının yerini alması, sayısı hızla artan 5. nesil uçaklar (TFX, F-35, ve benzeri) ve güncellenen konfigürasyonlarına hitap edecek jet eğitim uçağı olarak kullanılması da hedefleniyor. Hürjet Jet Eğitim ve Hafif Taarruz Uçağı, tek motorlu, tandem ve modern aviyonik suite sahip kokpiti ile üstün performans özelliklerini kullanarak kritik rol oynamak üzere tasarlandı. Söz konusu uçağın silahlı varyantı, geniş görev yelpazesi ve üstün faydalı yük kapasitesi ile muharebe alanlarında önemli bir güç unsuru olacak.

Yer prototipi olma özelliğine sahip

Hürjet, tüm bu özellikleri ve donanımlarıyla jet tekamül eğitim, harbe hazırlığa geçiş eğitimi, hafif taarruz (yakın hava desteği), hava devriyesi (silahlı ve silahsız), akrobatik gösteri uçağı rollerini üstlenecek. Jet Eğitim ve Hafif Taarruz Uçağı, 45 bin feet yüksekliğe çıkabilecek, 2 bin 592 kilometre menzile sahip olacak. Yük kapasitesi 2 bin 721 kilogram olan Hürjet, 1,4 mach hıza ulaşabilecek. Türkiye’nin jet eğitimi ve yakın destek uçağı ihtiyacının karşılanması amacıyla tasarlanan Hürjet, aynı zamanda birebir yer prototipi olma özelliğine sahip. Projede kavramsal tasarım aşaması tamamlanırken ön tasarım aşamasına geçildi. Bu çalışmalar sürerken Hürjet’in birebir modeli üretildi. Uçağın “yer prototipinin” ortaya çıkmasıyla ön tasarım da fiziksel boyut kazanmaya başladı. Hürjet’in kokpitinde (cockpit) tek parça Çok Fonksiyonlu Entegre Modüler Ekran kullanılmıştır. Entegre Modüler Ekran görev bilgisayarı ve gösterge özelliklerini tek bir ekipmanda toplayan, AMLCD geniş ekrana sahip, dokunmatik özelliği bulunan, pilotun sensör videolarını izleyebildiği, sayısal harita ve taktik sembolojileri görebildiği, sistemi yöneten akıllı çok işlevli bir birimdir. Uçuş testlerinin projenin 48’inci ayında başlaması ve Hürjet’in ilk uçuşunu 2022’de yapması planlanıyor.

Uçağın teknik özellikleri

Uzunluk: 13 m

Kanat Açıklığı: 9.8 m

Dikey Kuyruk Yüksekliği: 4.2 m

Kanat Alanı: 24 m²

itiş Gücü: 19.200 lbf

Hürjet Performans Özellikleri:

Servis Tavanı: 13.716 m

Tırmanış: 35.000 fpm

Menzil: 2.592 km

Maksimum Yük: 2.721 kg

Maksimum Hız: 1.4 Mach

Maksimum İrtifa: 45.000 ft

G-Limiti: +8g/ -3g

Silahlar: HGK-82, KGK, Teber LGK, L-Umtas, Minyatür bomba, Gökdoğan ve Bozdoğan (ilk milli hava füzeleri), AIM-9X

Podlar: 20 mm Pod 

Diğer özellikler

Baş üstü (Head-Up) Göstergesi HUD

Kaska Monteli Göstergesi

Tam Otarite Dijital Kontrollü Uçuş Sistemi

Gelişmiş İnsan Makine Arayüzü(F-35 veMMU için Asgari Alışma Zamanı)

Intra & Inter Veri Linki

Gece Görüş Uyumlu

Havada Yakıt İkmali

Zarf Koruma

Gömülü Taktik Eğitim ve Canlı Sanal Yapıcı Eğitim Sistemleri

Otonom Operasyonlar İçin Apu