Dijital euro neleri değiştirecek?

Avrupa Merkez Bankası, 'dijital euro' ile 'Bitcoin' gibi merkeziyetsiz paraların sonunu getirmeye hazırlanıyor. Peki, 19 ülkenin resmi para birimi olarak kullanılan euronun dijital versiyonu nasıl olacak? Dijital euro hayatımızı nasıl değiştirecek?

Koronavirüs (Covid-19) pandemisinin kısa süre içinde küresel salgına dönüşmesinin ardından, dijitalleşme çağına geçiş hız kazandı. Ülkelerin varlığını sürdürmek ve ekonomilerini ayakta tutabilmek adına her yolu denediği bu dönemde, nakit para kullanımı büyük oranda azaldı. Güvenli liman olarak görülen altın ve gümüşün yanı sıra sanal paralara rağbet arttı. 

Kripto paralar, kısa süre içinde başta genç yatırımcılar olmak üzere tüm dünyada on milyonlarca kişi tarafından kullanılır hale geldi.

Sanal paraların önümüzdeki süreçte kağıt paraların sonunu getirebileceğine yönelik öngörülerini paylaşan ekonomi analistleri, dijital para birimlerinin yaklaşmakta olan finansal devrimde oldukça önemli bir rol üstleneceğini kaydediyor. 

Uzmanların ‘’dijital çağa geçiş’’ ifadelerini dikkate alan ülke ekonomileri de, bu teknolojiye ayak uydurarak kendi dijital paralarını çıkartma yönünde adımlar atmaya başladı. Amerika Birleşik Devletleri’nden (ABD) Çin’e, Rusya’dan Türkiye’ye kadar çok sayıda ülke kendi sanal parasını geliştirme çalışmalarını hızlandırdı. 

DİJİTAL EURO NE ZAMAN ÇIKACAK?

Son olarak Avrupa Merkez Bankası (AMB), dijital euro konusunda önemli bir adım atarak sanal paranın uygulanabilirliğini ölçmek için ‘araştırma’ aşamasına geçtikleri bilgisini kamuoyuyla paylaştı.

Peki, nedir bu dijital euro? Hâlihazırda 19 ülkenin resmi para birimi olarak kullanılan euronun dijital versiyonu nasıl olacak?

Avrupa Birliği’nden (AB) yapılan açıklamaya göre, dijital euronun araştırma safhası yaklaşık iki yıl sürecek. Uzmanlar, bu süre zarfında gereken kanun değişiklikleri üzerine çalışacak. Araştırma safhası tamamlandığında ise test sürecine geçilecek. Tüm bu süreçler ele alındığında, dijital euronun piyasaya sürülmesi en az beş yılı bulacak. 

DİJİTAL EURO NELERİ DEĞİŞTİRECEK?

e-Euro olarak da adlandırılan dijital euro, hâlihazırda kullanılan banknotların dijital versiyonu olacak. Hayatı büyük ölçüde kolaylaştıracak bu uygulama ile bireyler ve özel şirketler doğrudan Avrupa Merkez Bankası'nda hesap sahibi olabilecek. 

Avrupa Merkez Bankası’nın attığı bu adım, merkeziyetsiz kripto paraların sonunu getirecek bir gelişme olarak görülüyor. Western Australia Üniversitesi Profesörü Lee Smales, Merkez Bankaları’nın kendi dijital paralarını piyasaya sürmesini, ‘Bitcoin (BTC) gibi merkeziyetsiz kriptoların, küresel finans sisteminde belirleyici rol oynamasını engelleyecek’ bir gelişme olarak görüyor. 

Smales, “Eninde sonunda Bitcoin ve diğer birçok kripto para biriminin CBDC’lere yenileceğini ve birçoğunun on yıl sonunda yok olacağını düşünüyorum” diyor.

Ayrıca özel bankaların her zaman iflas riski olduğu için dijital paraların doğrudan merkez bankasının kontrolünde olmasının daha güvenli olacağı düşünülüyor.

DİJİTAL PARALARIN YOL AÇABİLECEĞİ RİSKLER NELER?

Hâlihazırda kağıt para kullanımı büyük ölçüde azaldı. Gelişen teknolojiyle birlikte insanlar her türlü alışverişini kartlarla kolayca yapabilecek duruma geldi. Ancak önümüzdeki yıllarda dijital paraların artarak ve geleneksel paraların yerini alması, ticari bankaların ciddi zararlar görmesiyle sonuçlanabilir.

Bu durum ekonomik kriz zamanlarında daha tehdit edici hale gelebilir çünkü tasarruf sahipleri güvenli olarak gördükleri dijital euroya geçerek bankalardan yüklü nakit çıkışına neden olabilir. Avrupa Merkez Bankası, bu senaryonun önüne geçebilmek adına çalışmalarını sürdürüyor.  

E-EURO DİĞER PARA BİRİMLERİNİ NASIL ETKİLEYECEK?

Şu an kullanılan nakit paralardan çok daha çevreci olduğu belirtilen dijital euronun kullanılmasıyla paranın takibi kolaylaşacak ve suçla mücadele konusunda devletlere avantajlar sağlayacak.

Bununla birlikte dijital euro, hâlihazırda kullanılan eurodan farklı olmayacak.