ABD Başkanlık seçimlerini kim kazanacak?

Kasım ayında düzenlenecek ABD Başkanlık seçimlerinde iki aday yarışacak. Hali hazırda ABD Başkanlık görevini yürüten Donald Trump (Cumhuriyetçi) ve eski başkan yardımcısı Joe Biden (Demokrat) 3 Kasım’da düzenlenecek olan seçimlerde kozlarını paylaşacak. Peki hangi aday seçimleri kazanır? Seçim anketlerinde hangi aday önde gidiyor?

Üç Kasım’da düzenlenecek olan Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanlık seçimlerinde Joe Biden ve Donald Trump yarışacak. Seçimlere doğru siyasetin dili sertleşirken, yeni tip korona virüs (Covid-19) ve George Floyd gösterilerinin gölgesinde Trump, mitinglerine başladı. Joe Biden ise Covid-19 salgını nedeniyle seçim mitinglerine başlamama kararı aldı. Bu süreçte Trump’ın karşı karşıya kaldığı sorunlar nelerdir? Seçimi kazanmadaki şansı ne kadar? Anket sonuçlarına göre hangi aday önde?

TRUMP’UN 2 TEMEL SORUNU

2016 yılındaki ABD Başkanlık seçimlerinde Demokrat rakibi Hillary Clinton’a karşı zafer elde eden Trump’ın başkanlık dönemi sorunlarla boğuşarak geçti. Önce Ukrayna kriziyle hakkında azil soruşturması başlatılan Trump’ın, Çin ile ticaret savaşlarına girmesi ve 2020’nin başında İran Devrim Muhafızlarına bağlı Kudüs Gücü Komutanı Kasım Süleymani’ye yönelik operasyon kararını Kongre’ye danışmadan alması kendisine yönelik eleştirilerin artmasına neden oldu. Bu süre zarfı içerisinde Demokrat adayların yoğun eleştirileri Trump’ın elini zayıflattı.

Azil sürecinin ve Süleymani operasyonunun etkileri henüz dinmemişken, Trump, daha ciddi bir sorunla karşı karşıya kaldı; Covid-19 salgını. Çin’de ortaya çıkan ve kısa sürede dünyayı etkisi altına alan Covid-19, en fazla zararı Amerika’ya verdi. Covid-19, ABD genelinde 2 milyon 636 binden fazla kişiye bulaşırken, 127 binden fazla kişinin de hayatını kaybetmesine neden oldu. Virüs salgını her geçen gün ağırlaşırken, Trump’ın salgını hafife alması, kriz yönetiminde başarısız olması, diğer ülkelerle işbirliği kurmak yerine çatışmacı bir politika izlemesi, ulusal sağlık kuruluşlarını hedef alan açıklamalarda bulunması ve Çin’i suçlayarak sorumluluktan kaçınması, ABD’li seçmenden eksi oy almasına neden oldu.

2016 seçimlerinde kampanyasını işsizliği düşürme ve toplumsal refahı sağlama üzerine kurgulayan Trump, 2020 seçimi için de ekonomiye, düşen işsizliğe ve toplumsal refaha güveniyordu. Fakat Covid-19, Trump’ın tüm güvendiği alanları yerle bir etti. Salgınla birlikte ekonomi durma noktasına gelirken, ABD genelinde her hafta yüz binlerce insan işini kaybediyor. ABD genelinde işsizlik rakamları yüzde 13,3’e ulaşırken, Trump’ın seçimi kazanma ihtimali de sallantıya girdi. Fakat şu bir gerçek ki, Trump Beyaz Saray’a geldiğinden beri işsizlik rakamlarında ciddi düşüşler yaşandı. Kaderin garip bir cilvesi midir bilinmez ama Trump’ın yüzleşmesi gereken sorunlardan bir de işsizlik.

Çin ile girilen ticaret savaşları, Ukrayna krizi, Covid-19 salgınındaki liderlik eksikliği, salgını hafife alma, ekonominin kötü gidişatı ve işsizlik rakamlarının her geçen gün artması son dönemlerde yapılan seçim anketlerine de yansımaya başladı. Fox News’in Winsconsin Eyaleti’nde yaptığı ankette, Donald Trump’ın oy oranı yüzde 40’da kaldı. Quinnipiac Üniversitesi'nin Teksas'ta yaptığı ankette ise, Trump yüzde 44 oranında kaldı. Bu rakamlar Trump’ın ikinci kez başkan olma ihtimalinin azaldığını gösteriyor.

TRUMP: “BENİ TANRI SEÇTİ”

2016 seçimlerinde Hillary Clinton’u delege çoğunluğuyla yenen Trump, desteğinin çoğunluğunu muhafazakâr (Evanjelist) seçmenlerden aldı. Bu noktada Trump ve Evanjelistler arasında köprü görevini şu anki yardımcısı olan Mike Pence görmüştü. Bu da muhafazakarlardan yoğun destek alan Trump’ı, “beni tanrı seçti” söylemlerini kullanmaya itmişti. Fakat son dönemde Mike Pence’in görevden alınacağı yönünde iddiaların çıkması Trump’ın seçilme ihtimalini düşürdü.

FAVORİ JOE BİDEN

Başkanlık dönemi boyunca dış ve iç politikaları ve son dönemde salgınla birlikte hasar alan ekonomiyle birlikte yorulan Trump, seçim kampanyasına erken başlama kararı almasına rağmen seçmeni henüz ikna edebilmiş değil. Fakat Joe Biden seçim mitingleri yapmadan dahi Trump’ı geride bırakmış durumda. Zira son dönemde yaşananlar özellikle George Floyd ve Covid-19 salgını Trump’a olan desteği azaltırken, Biden’ın destekleyenlerinin oranında artışa neden oldu.

Son dönemler farklı kurumlar tarafından gerçekleştirilen anketlerde Biden’ın artış sağladığı çok net bir şekilde görülüyor. Fox News’in anketine göre Biden’ın Wisconsin eyaletindeki oy oranı yüzde 49’a, Quinnipiac Üniversitesi’nin Teksas’da yaptığı ankette ise yüzde 43’e ulaşmış durumda. Ayrıca 2016 seçimlerinde Trump’ı destekleyen Pensilvanya ve Michigan eyaletleri anketlere göre Biden’ı destekliyor.

2020 SEÇİMLERİNDE OLASI SENARYOLAR

Söz konusu anket sonuçları Trump’ın Kasım ayında 270 oya ulaşma şansının oranlarına dair ipuçları veriyor. Trump 2016'da ABD genelinde Hillary Clinton’da daha düşük oy almasına rağmen deleg çoğunluğunu sağladığı için seçimi kazandı. 2020 seçimlerinde ise şu senaryolar gerçekleşebilir:

1.   Trump, Teksas'ı kaybedip 2016'da kazandığı diğer yerleri kazanırsa, seçimi 270 oya karşılık 268 oyla Biden'a kaptıracak.

2.    Trump, Michigan, Pensilvanya ve Wisconsin'i kaybedip 2016'da kazandığı diğer yerleri kazanırsa, 278 oya karşılık 260 oyla seçimi Biden'a kaptıracak.

3.    Trump, Arizona, Michigan ve Pensilvanya'da kaybederse ve önceki seçimde kazandığı yerleri kazanırsa, 279 oya karşılık 259 oyla seçimi Biden'a kaptıracak.

4.   Trump, Ohio, Michigan ve Wisconsin'de kaybedip 2016'da kazandığı diğer yerleri kazanırsa, 276 oya karşılık 262 oyla seçimi Biden'a kaptıracak.

5.    Trump, Arizona, Ohio ve Wisconsin'de kaybederse ve önceki seçimde kazandığı yerleri kazanırsa, 271 oya karşılık 267 oyla seçimi Biden'a kaptıracak.

Söz konusu senaryoların kesinliğinden bahsetmek mümkün değil. Ama anketler, Donald Trump’ın önceki seçimde destek aldığı Florida, Kuzey Carolina ve Georgia eyaletlerindeki durumu yansıtmıyor ve 3 Kasım’da gerçekleşecek seçimlere daha 153 gün var. Yani bu süre zarfı içerisinde değişiklikler yaşanabilir. Fakat, şu anki durumda Trump’a olan desteğin azaldığı, yüzleşmesi gereken sorunların olduğu ve Biden’ın seçimi kazanmak için farklı birçok yola sahip olduğu söylenebilir.