AB ülkelerinde nasıl oturum izni alınır?

İngiltere'nin Avrupa Birliği'nden (AB) ayrılması sonrası tanınan bir yıllık geçiş sürecinin sona ermesiyle birlikte Türkiye vatandaşları için ülkede şirket kurarak oturum izni alma imkanı ortadan kalkmış oldu. Fakat buna olanak sağlayan Ankara Anlaşması, diğer AB ülkeleri için geçerli olmaya devam etmekte.

Ankara Anlaşması sayesinde İngiltere'dekine benzer şekilde oturum izni almaya olanak sağlayan bazı AB ülkeleri var. Hatta İspanya, şirket kurmaya gerek olmadan da oturma izni sağlıyor. İrlanda'da ise ülkeye Ankara Anlaşması sayesinde öğrenci olarak giden Türkiye vatandaşlarının işçi olarak çalışıp İrlanda vatandaşlığı alması mümkün. Bu ülkelerin sunduğu göç imkanlarını haberimizde bulabilirsiniz.

İRLANDA

Avrupa Ekonomik Topluluğu'na 1973'te dahil olan İrlanda Cumhuriyeti, topluluğun 1963'te Türkiye ile imzaladığı Ankara Anlaşması'na da taraf oldu. Anlaşmanın, taraf ülkelerin karşılıklı göç kurallarını zorlaştırmama taahhüdü sayesinde, o tarihte İrlanda'nın Türkiye vatandaşlarına sağladığı imkanlar günümüze kadar geçerliliğini korudu. Bunlar arasında en dikkat çekeni, İrlanda'ya öğrenci olarak giden Türklerin çalışma izni alarak birkaç yıl sonra İrlanda vatandaşı olabilmesi. İrlanda'nın Cork kentinde Joyce & Co. Solicitors hukuki danışmanlık ofisinin sahibi Eoin Joyce, bunun yolunu şöyle anlatıyor: "Burada okullara veya dil okullarına öğrenci olarak gelen Türklere 'Stamp 2' adlı bir vize veriliyor. Bu vizeyle öğrencilerin yarı zamanlı, haftada 20 saat çalışmasına olanak sağlanıyor. 12 ay boyunca bu şekilde çalışan bir öğrenci, aynı iş yerinde çalışmaya devam etmek koşuluyla 'Stamp 1' adlı vizeye başvurabiliyor. 'Stamp 1' tam zamanlı çalışmaya izin veriyor."

 Joyce, bu vize türü değişiminin Ankara Anlaşması sayesinde mümkün olduğunu, AB üyesi olmayan diğer ülkelerin vatandaşlarına böyle bir imkan sağlanmadığını söylüyor ve ekliyor:

"Bu vizenin avantajı, kişinin okulu bitse bile aynı iş yerinde çalışmasına izin vermesi. Hatta okulun yarıda bırakılması durumunda da almış oldukları 'Stamp 1' vizesi geçerliliğini koruyor.”

Bu vize türüyle üç yıl boyunca işyeri değiştirmek mümkün değil. Üçüncü yılın sonunda aynı sektörde başka işlerde, dördüncü yılın sonunda ise tüm sektörlerde çalışmaya izin veriliyor.

İrlanda’da 5 yıl çalışan kişiler İrlanda vatandaşlığına başvurma hakkına sahip oluyor. Örneğin Cork'ta sadece Apple'ın 6 bin çalışanı var. Bu tür uluslararası şirketler Türkçe iletişim kurmayı bilen çalışanlar için sık sık ilana çıkıyor. Bu tip özel yetenekler isteyen işlere verilen 'Stamp 4' vizesi ise 'Stamp 2' ile 4 yılda kazanılan tam çalışma serbestisini en başından kazanmayı sağlıyor.

İSPANYA 

İspanya'da şirket kurarak oturum izni almak yalnızca Türkiye vatandaşlarına tanınmış bir hak değil, tüm ülkelerden insanların başvurabileceği bir seçenek. Bunun için öncelikle bir iş planı hazırlamak gerekiyor. Türk vatandaşları için iki türlü yol var. Birincisi şahıs şirketi, ikincisi limited veya anonim şirketi kurmak.

Başvuran kişi iş planında neden İspanya'da olmak istediğini, kimlerle çalışabileceğini, İspanya'da yapmış olduğu görüşmeleri, varsa anlaşmaları yazıyor. Aylık veya yıllık kesmeyi planladığı fatura miktarını da yazıyor ve bu planı konsolosluğa bildiriyor. O evraklar Madrid'e gidiyor, değerlendiriliyor, kabul olursa geçici vizeyle İspanya'ya gelmesi sağlanıyor ve sonrasında bir yıllık oturum kartı alıyor.

Birinci yılın ardından iki kere ikişer yıllık uzatma yapılabiliyor, beşinci yılın sonunda ise beş yıllık uzatma veriliyor, İspanya'da 10 yılı tamamladıktan sonra da İspanyol vatandaşlığı almanın mümkün olduğunu aktarıyor. Uzatmalarda sorun yaşamamak için vergi borcu olmaması ve şirketin zarar etmemesi gibi belli şartlar var. Aylık en az 1500 euroluk fatura kesilmesi gerekiyor. Ancak şirket kurmadan da İspanya’ya taşınmak mümkün. İspanya'da bir yıllık oturum izni veren No Lucrativa adında bir vize türü var. Bu vize türünde sadece oturum izniniz oluyor fakat çalışma izniniz olmuyor. Bunun için kendi hesabınızda en az 30 bin euro paranızın bulunması gerekiyor. Bir yıllık da kira sözleşmeniz olması gerekiyor. Birkaç evrak daha topladıktan sonra bu vizeye başvurabiliyorsunuz. Bazı insanlar hemen şirket kurmaktansa önce ülkeyi tanımak istiyor. İspanya’ya dair bilgisi olmayan insanlar için hemen şirket kurmak sakıncalı olabiliyor o yüzden No Lucrativa vizesi bu açıdan avantajlı. Ayrıca İspanya vizesi için İspanyolca bilme şartı yok.

HOLLANDA

Ankara Anlaşması'nı 1963'te imzalayan altı Avrupa Ekonomik Topluluğu üyesinden biri olan Hollanda, şirket kurmak isteyen Türk vatandaşlarına belli şartlarda oturum izni imkanı veriyor. İş planında ne kadar yatırım yapılacağı ve kaç kişinin çalıştırılacağı gibi konular etkili. Gelmek isteyenlerin fizibilite araştırması yapmaları tavsiye ediliyor. Böylece “Hollanda ekonomisinde şu alanda boşluk var, bu alanda az iş yapılıyor.” diyebilme imkanı doğacaktır ve etkili olacaktır. Bir de şirketi neden Türkiye’den değil de oradan yönetmeniz gerektiğini açıklamanız gerekiyor. 

En çok başvuru yapılan sektörler arasında inşaat, tamircilik, depolarda özel kimyasallarla yapılan temizlikçilik gibi uzmanlık isteyen alanlar yer alıyor. Bu şekilde Hollanda'ya gidenler beş yıl sonra vatandaşlık alma imkanına kavuşabiliyor.

SLOVAKYA

2004 yılında Avrupa Birliği'ne üye olan Slovakya'da da şirket kurarak oturum izni almak mümkün. Beş senede süresiz oturum sekiz senede ise vatandaşlık alınabiliyor. Bu tür başvurularda söz konusu ülkenin asgari ücretini esas alarak bir yıl boyunca en az asgari ücret oranında gelir sağlayabilecek bir iş modeli sunmak yeterli.

LİTVANYA

Şirket kurarak oturum izni almanın mümkün olduğu bir diğer AB üyesi de Litvanya. Litvanya’da genellikl

e bilişim sektöründeki şirketler tercih ediliyor. Çünkü Litvanya’nın Silikon Vadisi olma gibi bir hedefi var. Bir şirket üzerinden 3 kişi ortak 1 kişi de direktör olarak 4 kişiye kadar oturum izni alınabiliyor. Bu vize türüne Ankara Anlaşması'ndan bağımsız olarak tüm dünyadan insanlar başvurabiliyor.

1 veya 2 ortak olması durumunda 28 bin, 3 ortak olması durumunda 42 bin euro asgari sermaye şartı bulunuyor. 5. yılın sonunda süresiz oturum izni, 10. yılın sonunda ise vatandaşlık almak mümkün. Ayrıca Litvanca bilme şartı da mevcut değil. 

BELÇİKA VE MALTA

Türk vatandaşlarının Belçika ve Malta'da da şirket kurarak oturum izni almaları mümkün. Malta'nın diğer ülkelere kıyasla avantajı AB içinde, İrlanda'nın dışında İngilizce'nin resmi dil olduğu tek ülke olması.

Orta Akdeniz'deki küçük ada ülkesinin bir diğer avantajı da iklimi. Belçika ise Batı Avrupa'nın merkezinde, pek çok ülkeye kolay ulaşım imkanı ve ülkede yaşayan çok sayıda Türkiye vatandaşının olmasıyla öne çıkıyor.